Schenken bij leven: grip houden op je vermogen, nu en later
Hoe draag je vermogen over op een manier die past bij jouw wensen én bij je financiële toekomst? Steeds meer mensen kiezen ervoor om niet te wachten tot hun overlijden, maar al tijdens hun leven te schenken. Dat kan helpen om erfbelasting te beperken en geeft je de mogelijkheid om nu al iets te betekenen voor de mensen die je dierbaar zijn.
In dit artikel lees je hoe schenken bij leven werkt, welke regels gelden, hoe je controle houdt over je schenking en waarom schenken vaak onderdeel is van een bredere voorbereiding op je nalatenschap.
Wat is schenken bij leven?
Schenken bij leven betekent dat je vermogen overdraagt aan iemand anders zonder dat daar een directe tegenprestatie tegenover staat. Dat kan gaan om geld, maar ook om andere vermogensbestanddelen, zoals beleggingen.
Je kunt kiezen voor een eenmalige schenking of voor periodiek schenken. Door bij leven te schenken, bepaal je zelf het moment, de omvang en eventueel de voorwaarden. Daarmee houd je regie over je vermogen én over de manier waarop het wordt overgedragen.
Waarom kiezen voor schenken tijdens je leven?
Nu al iets betekenen
Schenken bij leven maakt het mogelijk om direct bij te dragen aan belangrijke momenten. Denk aan hulp bij het kopen van een woning, het volgen van een studie of het starten van een onderneming. Je ziet wat je schenking teweegbrengt en kunt daar het gesprek over aangaan.
Erfbelasting beperken
Door vermogen al tijdens je leven over te dragen, kan de erfbelasting bij overlijden lager uitvallen. Zeker als je gebruikmaakt van jaarlijkse vrijstellingen en gespreid schenkt, voorkom je dat er later in één keer een groot bedrag belast wordt.
Rust en overzicht creëren
Schenken helpt om vermogen stap voor stap over te dragen. Dat geeft overzicht en voorkomt dat nabestaanden later voor complexe financiële keuzes komen te staan. Voor veel mensen is dat een belangrijk onderdeel van het goed voorbereiden van hun nalatenschap.
Schenken met voorwaarden: controle behouden
Schenken betekent niet dat je alle controle loslaat. Je kunt voorwaarden verbinden aan een schenking, zodat deze aansluit bij jouw wensen en situatie.
Uitsluitingsclausule
Met een uitsluitingsclausule leg je vast dat het geschonken vermogen privévermogen blijft van de ontvanger. Dit is vooral relevant bij schenkingen aan (klein)kinderen met een partner, zodat het bedrag bij een scheiding niet wordt gedeeld.
Bestedingsvoorwaarden
Je kunt vastleggen waar de schenking voor bedoeld is, bijvoorbeeld voor een studie, woning of onderneming. Zo zorg je ervoor dat het geld wordt besteed op een manier die past bij jouw intentie.
Schenken in termijnen of onder bewind
Wil je niet in één keer schenken, dan kun je kiezen voor gespreide schenkingen of schenken onder (tijdelijk) bewind. Dit kan passend zijn bij jonge ontvangers of in situaties waarin extra bescherming gewenst is.
Belastingvrij schenken: hoe werkt dat?
Binnen bepaalde grenzen kan belastingvrij worden geschonken. De Belastingdienst stelt hiervoor jaarlijks vrijstellingen vast. De hoogte van de vrijstelling hangt af van de relatie tussen schenker en ontvanger.
Er geldt een jaarlijkse vrijstelling voor schenkingen aan kinderen en een lagere vrijstelling voor schenkingen aan anderen. Daarnaast bestaat er onder voorwaarden een eenmalige verhoogde vrijstelling voor een dure studie.
Voor verhoogde vrijstellingen moet tijdig aangifte worden gedaan en expliciet worden gekozen voor toepassing van de vrijstelling. Gebeurt dat niet, dan kan alsnog schenkbelasting verschuldigd zijn.
Schenkingen aan goede doelen met een ANBI-status zijn onder voorwaarden vrijgesteld van schenkbelasting.
Schenken als onderdeel van je financiële planning
Schenken bij leven staat niet op zichzelf. Het raakt aan vragen zoals:
- hoeveel vermogen je nu en later nodig hebt
- wat schenken betekent voor je box 3-positie of zorgkosten
- of je voldoende buffers overhoudt
Daarom maakt schenken vaak deel uit van estate planning: het vooraf structureren van hoe vermogen wordt overgedragen, tijdens leven én bij overlijden. Schenken kan daarin een belangrijke rol spelen, naast zaken als erfbelasting, testamenten en nalatenschap.
Laat je goed adviseren
Schenken bij leven kan veel opleveren, maar vraagt om zorgvuldige afwegingen. Fiscale regels, juridische voorwaarden en persoonlijke omstandigheden lopen vaak door elkaar heen. Wat in de ene situatie verstandig is, kan in een andere situatie risico’s opleveren.
Een SEH Erkend Financieel Adviseur helpt je om:
- inzicht te krijgen in je financiële ruimte
- schenkingen fiscaal en juridisch passend vorm te geven
- schenken af te stemmen op je nalatenschap
Zo creëer je rust, overzicht en zekerheid.
Zoek een SEH Erkend Financieel Adviseur bij jou in de buurt
Wil je weten welke SEH Erkend Financieel Adviseurs bij jou in de buurt zitten? Gebruik dan de zoekfunctie op deze site. Zo weet je zeker dat je goed zit.
Meer over Relaties, schenken en erven
Erven en nalatenschap
Wat gebeurt er met je vermogen na overlijden? En hoe zorg je ervoor dat je nabestaanden niet met onzekerheid of financiële verrassingen achterblijven? Door je nalatenschap tijdig goed te regelen, creëer je rust en overzicht...
Bekijk het artikel
Scheiden en de financiële gevolgen
Scheiden is niet alleen emotioneel, maar je moet ook veel regelen. Of je nu samenwoont, getrouwd bent in gemeenschap van goederen of onder huwelijkse voorwaarden, het is belangrijk om de juiste stappen te nemen...
Bekijk het artikel
Samenwonen of trouwen: regel je financiën slim
Sta je op het punt om samen te gaan wonen of te trouwen? Dan is het belangrijk om je financiën goed te regelen en jullie samenlevingsvorm juridisch vast te leggen. Of je nu kiest voor een samenlevingscontract, een geregistreerd partnerschap of besluit te trouwen, elke optie heeft zijn eigen kosten en juridische gevolgen...
Bekijk het artikel